Стандартталған ерітінділер. Көлемдік талдауда, көбінесе, қышқылдар мен сілтілер, калий перманганаты, натрий тиосульфаты сияқты стандарт ерітінділерге қойылатын талапты қанағаттандырмайтын реактив ерітінділері титрант ретінде қолданылады. Олардың дәл концентрациялы ерітінділерін өлшенген мөлшерінен даярлауға болмайды. Өйткені, сақталғанда, ауада ол қосылыстар концентрациясы өзгеріп кетеді. Сондықтан бұл титрант ерітінділерді жуықтап алынған мөлшерінен даярлайды да, олардың дәл концентрациясын басқа стандартты ерітінді бойынша есептеп табады. Мәселен, тұз қышқылы ерітіндісінің дәл концентрациясы натрий тетрабораты стандартты ерітіндісі бойынша анықталады.
Сонымен, дәл концентрациясы нақты өлшенген мөлшерінен емес, басқа стандартты ерітінді бойынша анықталатын титрант ерітіндісі стандартталған дейді.
Титриметриялық талдаудағы есептеулер
Титриметриялық талдауда концентрациялар титр, анықталатын зат бойынша титр, түзету коэффициенті, массалық үлес, молярлы, нормальді түрде өрнектелген ерітінділерді пайдаланады.
Ерітіндінің массалық үлесін есептеу:
(2)
Мұндағы: - еріген заттың массасы, г;
- ерітіндінің массасы, г.
Ерітіндінің молярлы концентрациясын есептеу:
(2.3) немесе (3)
Мұндағы: - моль саны, моль;
V- ерітіндінің көлемі, см3;
- ерітіндінің тығыздығы, г/см3;
- ерітіндінің массалық үлесі, %;
М - заттың молярлы массасы, г/моль.
Ерітіндінің нормальді концентрациясын есептеу:
(4) немесе (5)
Мұндағы: - моль саны, моль;
V- ерітіндінің көлемі, см3;
- эквиваленттік факторы;
- ерітіндінің тығыздығы, г/см3;
- ерітіндінің массалық үлесі, %;
Э -эквивалентінің молярлы массасы, г/моль.
Көлемі белгілі ерітінді дайындау үшін өлшендінің массасын есептеу:
(6)
Мұндағы: - химиялық таза заттың өлшенді массасы, г;
N -ерітіндінің нормальді концентрациясы;
W - ерітіндінің көлемі, см3;
Э -эквивалентінің молярлы массасы, г/моль.
Егер зат лайланған болса келесі формуланы пайдаланамыз:
(7)
Мұндағы: - өлшендінің массасы, г;
N -ерітіндінің нормальді концентрациясы;
W - ерітіндінің көлемі, см3;
Э -эквивалентінің молярлы массасы, г/моль;
С% - анықталатын компоненттің мөлшері, %.
Тығыздығы белгілі сұйық заттарды пайдаланған кезде өлшенді (см3) келесі формула бойынша есептеледі:
(8)
Мұндағы: V -өлшендінің көлемі, см3;
N -ерітіндінің нормальді концентрациясы;
W - ерітіндінің көлемі, см3;
Э -эквивалентінің молярлы массасы, г/моль;
- ерітіндінің тығыздығы, г/см3;
С% - анықталатын компоненттің мөлшері, %.
Ерітіндінің титрін есептеу:
(2.10) немесе (9)
Мұндағы: Т - ертіндінің титрі, г/см3;
- өлшендінің массасы, г;
W - ерітіндінің көлемі, см3;
N -ерітіндінің нормальді концентрациясы;
Э -эквивалентінің молярлы массасы, г/моль.
Осы екі формуланы пайдаланып ерітіндінің нормальді концентрациясын есептеуге болады:
(10)
Анықталатын зат бойынша титрі келесі формуламен есептеледі:
(11)
Мұндағы: ТВ/А - анықталатын зат бойынша титрі, г/см3;
NВ -титранттің нормальді концентрациясы;
Достарыңызбен бөлісу: |