№
Мәселе
Шешу жолдары және
күтілетін нәтиже
Қорытынды және шешім негіздері
26
УБДОлар-да қоғамдық орын-
дардан мастарды қабылдайды
және кейде тұрмыстық жәбір-
леушілерді қабылдаудан бас
тартады, олар үйде айығуы
тиіс, маскүнем емес, мас болып
табылады деп дәлелдейді.
«ҚР ІІО туралы» ҚР Заңына және
ілеспе
нормативтік-құқықтық
актілерге ҚР ІІМ жүйесіндегі
медициналық айықтырғыштар
инситутын қайта құру бойынша
өзгерістер мен толықтырулар
енгізу.
Бұл айтылған мәселені шешіп
қана қоймайды, сонымен қа-
тар алдын алу субъектілерінің
азаматтарды МЕПМ-ге жіберу
өкілеттіктерін айқындауға мүм-
кіндік береді.
Маскүнемдікпен
күресу
денсау-
лық сақтау органдарының дәстүрлі
құқықтық қатынастары болып табыла-
ды. Маскүнемдіктің, нашақорлықтың
және токсикоманияның алдын алу по-
лицейлік құқықтық қатынастар болып
табылады.
27
Тұрмыстық жәбірлеуші сотқа
бармаған, сондай-ақ ІІО қыз-
меткерлері келгенге дейін де-
реу жасырынған жағдайларда
әкімшілік құқық бұзушылық ту-
ралы істі тоқтатудың құқықтық
тетігі жоқ.
ҚРӘҚБтК тиісті өзгерістер мен
толықтырулар енгізу. Сондай-ақ
ведомстволық құқықтық ак-
тілерде мұндай құқық бұзушы-
ларды, атап айтқанда ҚРӘҚБтК
73, 73-1, 73-2 б. бойынша іздеу
салу тәртібін әзірлеу және енгізу
керек.
ІІО ЖПҚ қызметкерлерінің практи-
калық қызметінде ұсақ бұзақылық
(ҚРӘҚБтК 434-б.) немесе отба-
сылық-тұрмыстық қатынастар аясын-
да құқыққа қарсы әрекеттер (ҚРӘҚБ-
тК 73-б.) жасаған адам жазадан қо-
рыққандығынан тұрғылықты жерінен
кетуі, әкімшілік жауаптылықтан құтылу
мақсатында ескіру мерзімі өткенше
екі ай ішінде жасырыну жағдайлары
жиі кездесетінін көрсетті. Кейде құқық
бұзушы әкімшілік құқық бұзушылық
туралы істі тергеу барысында жалған
тұрғылықты жерін немесе нақты тұр-
майтын тіркелген жерін көрсетеді.
28
ҚРӘҚБтК 73 және 434-б.
1-бөлімдері
бойынша
сот
ескерту және/немесе айыппұл
түрінде әкімшілік жазалау қол-
данады, ал УПИ әкімшілік про-
цесті қамтамасыз етуге көп күш
салады және уақытын жұмсай-
ды.
ҚРӘҚБтК өзгерістер мен то-
лықтырулар енгізу. ЖПҚ қызмет-
керлеріне ҚРӘҚБтК 73 және 434-
б. бірінші бөлімдері бойынша
әкімшілік жазалау өкілеттіктерін
берумен қатар, ҚРӘҚБтК шартты
жазалау тағайындау институтын
қабылдау керек.
Сұхбат тұрмыстық жәбірлеудің бар-
лық батсапқы түрлері мен жағдайла-
ры бойынша айыппұлды шартты жа-
сау керек екенін көрсетті, егер тұрмы-
стық жәбірлеуші құқық бұзушылықты
қайтадан жасаса ғана, оны төлеуі тиіс,
сондай-ақ екінші құқық бұзушылық
үшін әкімшілік жауапкершілік ала-
ды. Бұл тұрмыстық жәбірлеушінің мі-
нез-құлығына оң әсер етуі және отба-
сылық бюджетті сақтауы тиіс
29
«Нөлдік төзімділік» принципін
жазаның қолданылмай қа-
луымен қате теңестірілген, ал
ол ІІО қызметкерлерінің бар-
лық құқық бұзушылықтарға
қарсы әрекетінің болмай қой-
майтындығымен тұжырымда-
лады.
ҚРӘҚБтК өзгерістер мен то-
лықтырулар енгізу. ҚРӘҚБтК
баптарының үлкен жазалау
санкцияларына
байланысты
маңыздылығы шамалы болуы-
на байланысты әкімшілік құқық
бұзушылықтар туралы істі тоқта-
тудың құқықтық институтын
қайтару керек.
Алғаш рет теріс қылық жасаған және
кінәсін жеңілдететін жағдайлар бар
құқық бұзушыларға, сондай-ақ әре-
кет қоғамдық қауіптілік туғызбаған
жағдайда жазалауды азайту.
30
Сот тұрмыстық жәбірлеу құр-
банының соққыларын куәлан-
дыратын СМС актісін талап
етеді.
«Сот сараптамасы органдарын-
да сот сараптамасы мен зертте-
улерді ұйымдастыру және жүргі-
зу қағидаларын бекіту туралы»
ҚР ӘМ 2017 жылғы 27 сәуірдегі
№ 484 бұйрығында соққылар-
ды жеңіл дене жарақатын кел-
тіруден ажырататын нақты өл-
шемшарттарды түсіндур керек.
Куәлардың айғағымен немесе
тұрмыстық жәбірлеу құрбанын
тексеру актісімен дене жарақа-
тын дәлелдеу жеткілікті деп са-
наймыз.
Құқық қолдану практикасында тұр-
мыстық (дене) жәбірлеу құрбаны
көбінесе сот-медициналық сарапта-
маға жүгінбейді немесе куәландыру-
дан өтуден бас тартады және құқық
қорғау органдарының қызметкерлері
құқық бұзушыны соққы үшін ғана
жауапкершілікке тартады. Осы ретте
дәлелдеуге жататын мән-жайлар өзге
де растайтын құжаттар негізінде бел-
гіленуі мүмкін (көрсетілген медицина-
лық көмек, уақытша еңбекке жарам-
сыздық кезеңі туралы анықтамалар,
жәбірленушінің емдеуден өткені тура-
лы деректер және т.б.).
54
2-бөлім. ҚР Ішкі істер органдары жергілікті полиция қызметінің тұрмыстық зорлық-зомбылықты алдын-алу саласындағы зерттеу жұмыстары
Жалғасы
Достарыңызбен бөлісу: |